Rok 2026 przyniósł szereg istotnych zmian oraz doprecyzowań przepisów dotyczących wykonywania operacji z użyciem bezzałogowych statków powietrznych (BSP). Część z nich weszła już w życie i obowiązuje wszystkich operatorów, inne są czasowymi odstępstwami lub znajdują się na etapie prac legislacyjnych. Dla pilotów dronów oznacza to konieczność bieżącego śledzenia zmian oraz dostosowywania wykonywanych operacji do aktualnych wymagań.
Jedną z najważniejszych informacji dla operatorów wykonujących loty w kategorii szczególnej było wprowadzenie oraz przedłużenie zwolnień dotyczących operacji realizowanych zgodnie ze scenariuszami standardowymi STS-01 oraz STS-02.
Zmiany te mają szczególne znaczenie dla:
Największym ułatwieniem jest zniesienie obowiązku ustanawiania kontrolowanego obszaru naziemnego (KON) podczas wykonywania określonych operacji. Dotychczas przygotowanie takiego obszaru często wiązało się z dodatkowymi procedurami organizacyjnymi oraz znacznym wydłużeniem czasu realizacji misji.
Kolejną ważną zmianą jest uproszczenie wykonywania lotów BVLOS w ramach scenariusza STS-02. Dzięki temu operatorzy realizujący bardziej zaawansowane misje mogą wykonywać je sprawniej, zachowując jednocześnie wymagany poziom bezpieczeństwa.
Istotne znaczenie ma również odstępstwo dotyczące klas oznakowania dronów. Dla wskazanych podmiotów nie ma obecnie obowiązku wykorzystywania BSP posiadających klasy C5 oraz C6, co pozwala na dalsze użytkowanie posiadanego sprzętu bez konieczności kosztownej wymiany całej floty. To rozwiązanie jest szczególnie ważne dla jednostek, które od lat wykorzystują drony podczas działań ratowniczych, poszukiwawczych, inspekcyjnych czy związanych z ochroną porządku publicznego.
Warto jednak pamiętać, że obecne zwolnienia mają charakter czasowy i obowiązują do 1 września 2026 roku. Jeżeli nie zostaną przedłużone lub zastąpione nowymi regulacjami, po tej dacie operatorzy będą zobowiązani do stosowania standardowych wymagań wynikających z przepisów europejskich.
Duże zainteresowanie wśród pilotów wywołały również nowe interpretacje opublikowane przez Urząd Lotnictwa Cywilnego dotyczące wykonywania operacji w pobliżu lotnisk kontrolowanych.
Choć nie są to całkowicie nowe przepisy, opublikowane wyjaśnienia rozwiewają wiele wątpliwości, które od miesięcy pojawiały się wśród operatorów.
Potwierdzono, że operacje wykonywane zgodnie z zasadami kategorii otwartej mogą być realizowane do wysokości 120 metrów nad poziomem terenu, zgodnie z obowiązującymi przepisami europejskimi.
Jednocześnie doprecyzowano zasady wykonywania lotów wokół wysokich przeszkód terenowych.
Jeżeli pilot posiada odpowiednie kompetencje STS, możliwe jest wykonywanie operacji wokół przeszkód przekraczających wysokość 120 metrów, przy zachowaniu zasad obowiązujących dla kategorii otwartej.
Kolejnym ważnym doprecyzowaniem są operacje wykonywane w odległości od 1 do 6 kilometrów od granicy lotniska kontrolowanego. Jeżeli lot ma być wykonywany powyżej 50 metrów AGL, pilot powinien posiadać kompetencje właściwe dla scenariuszy STS.
Zmiana ta ma przede wszystkim uporządkować zasady wykonywania bardziej zaawansowanych operacji w pobliżu lotnisk oraz zwiększyć poziom bezpieczeństwa ruchu lotniczego.
Loty VLOS powyżej 100 metrów
Doprecyzowano również możliwość wykonywania lotów VLOS powyżej 100 metrów wysokości poza obszarem sześciu kilometrów od granicy lotniska.
Również w tym przypadku wymagane są odpowiednie kompetencje wynikające ze scenariuszy standardowych STS. Dzięki opublikowanym wyjaśnieniom operatorzy otrzymali jednoznaczne wskazówki dotyczące wykonywania operacji w przestrzeni kontrolowanej, co powinno ograniczyć rozbieżności interpretacyjne występujące do tej pory.
Jedną z najbardziej oczekiwanych zmian przez społeczność FPV było czasowe odstępstwo od obowiązku korzystania z obserwatora VLOS. Do tej pory wykonywanie lotów FPV w kategorii otwartej wymagało obecności drugiej osoby utrzymującej bezpośredni kontakt wzrokowy z dronem.
Od 2026 roku Urząd Lotnictwa Cywilnego dopuścił możliwość wykonywania takich operacji bez obserwatora, pod warunkiem spełnienia określonych wymagań.
Pilot może wykonywać lot samodzielnie, jeżeli:
Należy jednak pamiętać, że odstępstwo ma charakter czasowy i obowiązuje do 12 października 2026 roku. Po tym terminie konieczne będzie oczekiwanie na decyzję dotyczącą jego ewentualnego przedłużenia lub wprowadzenia trwałych zmian do przepisów.
Jedną z najczęściej dyskutowanych zmian jest również obowiązkowe ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej dla części operatorów bezzałogowych statków powietrznych.
Nowe przepisy mają na celu zwiększenie ochrony osób trzecich w przypadku wyrządzenia szkody podczas wykonywania operacji z użyciem drona.
Obowiązek ten dotyczy operatorów wykonujących loty dronami o masie od 250 gramów do 20 kilogramów.
W praktyce oznacza to, że znaczna część użytkowników popularnych dronów wykorzystywanych do fotografii, filmowania, inspekcji czy pomiarów powinna posiadać odpowiednią polisę OC.
Warto podkreślić, że ubezpieczenie nie zwalnia operatora z odpowiedzialności za przestrzeganie obowiązujących przepisów. Nadal konieczne jest wykonywanie operacji zgodnie z zasadami bezpieczeństwa, posiadanie odpowiednich kompetencji oraz respektowanie ograniczeń wynikających z przepisów krajowych i europejskich. Dla przedsiębiorców wykonujących komercyjne operacje BSP odpowiednia polisa stanowi również dodatkowe zabezpieczenie finansowe na wypadek ewentualnych szkód.
Rok 2026 pokazuje, że przepisy dotyczące bezzałogowych statków powietrznych nieustannie ewoluują. Coraz większa liczba operacji wykonywanych z wykorzystaniem dronów - zarówno komercyjnych, jak i realizowanych przez służby publiczne – sprawia, że ustawodawca oraz Urząd Lotnictwa Cywilnego na bieżąco dostosowują obowiązujące regulacje do rozwoju technologii oraz potrzeb rynku.
